Askeri Darbelerin Asker Muhalifleri Derneği: Darbe Komisyonu Darbeler ve Mağdurları Arasında Ayrımcılık Yaptı

12 Mart ve 12 Eylülzede askerleri çatısı altında toplayan Askeri Darbelerin Asker Muhalifleri Derneği (ADAM-DER), TBMM Darbeleri Araştırma Komisyonu’nu darbeler ve mağdurları arasında ayrımcılık yapmakla suçladı. ADAM-DER, Komisyon’un sadece 28 Şubat sürecinin mağdurlarıyla empati kurup ilgilendiğini, 27 Mayıs, 12 Mart ve 12 Eylül darbelerinin mağduru askerlere kayıtsız kaldığını savundu.

ADAM-DER tarafından yapılan yazılı açıklamada, TBMM Darbeleri Araştırma Komisyonu kurulmasıyla bir daha darbelerin olmayacağı döneme girildiği yolunda büyük bir beklenti oluştuğu, ancak Komisyon’un darbeler ve mağdurları arasında ayrımcılık yaparak bu beklentiyi boşa çıkardığı öne sürüldü.

Açıklamada, darbelerin Türk Silahlı Kuvvetleri (TSK) içinde yol açtığı insan hakları ihlallerini anlatmak üzere derneğin Komisyon’a yaptığı başvurunun yanıtsız bırakıldığı, 1404 sayfalık Komisyon raporunda da sadece 28 Şubat sürecinde irtica suçlamasıyla Türk Silahlı Kuvvetleri’nden atılan askerlerin sorunlarına yer verildiği kaydedildi. Açıklamada şöyle denildi:

“Raporun ADAM-DER üyelerini doğrudan ilgilendiren özelliği ise, 28 Şubat sürecinin asker ve sivil mağdurlarının durumunun “28 Şubat Sürecinin Devlet ve Toplum Üzerindeki Yansımaları” başlığı altında (s: 1157–1184) ayrıntılı olarak incelenmesi, raporun diğer bölümlerinde de sık sık tekrar edilmesidir. Öyle ki, irticai faaliyet suçlamasıyla, Yüksek Askeri Şura kararıyla TSK’den atılanlara sicil amirlerince verilmiş disiplin ceza kararlarına, GATA’dan atılan personelin isim listesine bile raporda yer verilmiştir. Buna karşılık, 27 Mayıs darbesinin ordudaki kıyımı, cuntalar arası hesaplaşma anlatılırken iki cümle ile geçiştirilmiş (s: 274 ve s: 415); 12 Mart ve 12 Eylül darbecilerinin işkenceden geçirip işsizler ordusunun saflarına attığı binlerce askerden ise bir tek sözcükle bile bahsedilmemiştir. 28 Şubat sürecini araştırmak için gösterdiği gayret ve özeni diğer darbeler için göstermeyen Komisyon, topluma önerdiği ilkesel ve vicdani tutumu kendisi takınmamış, sadece 28 Şubat sürecinin mağdurlarıyla empati kurmuş, öteki darbelerin asker mağdurlarının acılarına kayıtsız kalmıştır. Bu kaba ayrımcılığın ve kayırmacılığın, diğer darbelerin mağdurlarını ötekileştirmek bir yana yok saymanın 28 Şubat mağdurlarınca da tasvip edilmeyeceği düşüncesindeyiz.”

ADAM-DER’in açıklamasında, TSK Personel Yasası’na 2011 yılında eklenen ve darbe mağduru askerlere haklarının iadesini öngören Geçici Madde 32’den 28 Şubat mağdurlarının yararlanmalarına karşılık 12 Martzede askerler, 12 Eylülzede öğrenci askerler, darbe mahkemelerinin hükümlüsü askerler ve yargı denetimine açık kararname mağduru askerlerin yararlandırılmadıkları ifade edildi.

ADAM-DER, Darbe Araştırma Komisyonu raporunda, Sivas’ta 2 Temmuz 1993’te 33 sanatçı ve yazarın can verdiği katliamın faillerinin bile mağdur olarak nitelendirildiği, buna karşılık Kürtler ve Alevilerin sorunları için ayrı başlık açma ve öneride bulunma gereği duyulmadığı, raporda tarihsel olayların sağcı ve İslamcı hareketler lehine tahrif edildiği görüşlerine de yer verildi.

Açıklamada, “Darbeleri Araştırma Komisyonu, ekonomi politik yaklaşımdan kaçındığı için darbelerle hesaplaşma beklentisine hizmet edecek bir çalışmayı ne yazık ki yapamamıştır. TBMM’yi, bütün darbeleri aynı demokratik, eşitlikçi ve vicdani duyarlılıkla ele alan bir yaklaşımla yeniden yazılmak üzere raporu Komisyon’a iade etmeye, darbelerin mağduriyetini ayrımsız ve eksiksiz telafi edecek adımları ivedilikle gündemine almaya çağırıyoruz” denildi.

(anka/foto:arşiv)